Οι κοινωνικές καταστάσεις και το αναμενόμενο σύνολο συμπεριφορών αποτελούν πρόκληση για τα παιδιά που ανήκουν στο Φάσμα του Αυτισμού και η φράση «Παίξε όμορφα» δεν προσφέρει όλες τις πληροφορίες που χρειάζεται ένα παιδί για να ανταποκριθεί κατάλληλα. Ευτυχώς η αρχή των Κοινωνικών Ιστοριών (Social Stories) ανακαλύφθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1990, και αυτές οι ιστορίες είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη του παιδιού που ανήκει στο Φάσμα του Αυτισμού.

Τι είναι οι Κοινωνικές Ιστορίες;

Οι Κοινωνικές Ιστορίες είναι ένας εύκολος και αποτελεσματικός τρόπος διδασκαλίας κοινωνικών δεξιοτήτων, χρησιμοποιώντας γραπτές ή οπτικές ενδείξεις προσφέροντας πληροφορίες για άγνωστες κοινωνικές καταστάσεις που δυσκολεύουν τα παιδιά, όπως την παιδική χαρά, το ιατρείο ή ακόμα και την αίθουσα διδασκαλίας. Οι εφαρμογές των Κοινωνικών Ιστοριών είναι απεριόριστες και εξυπηρετούν τις ανάγκες του κάθε παιδιού. Συνήθως χωρίζονται σε διάφορα βήματα με περιγραφικές λέξεις και όρους, που αντιστοιχούν κατάλληλα σε κάθε κοινωνική κατάσταση.

Πώς γράφουμε μία Κοινωνική Ιστορία;

Οι Κοινωνικές Ιστορίες μπορούν να είναι λέξεις και εικόνες και έχουν σχεδιαστεί για να βοηθήσουν τα παιδιά που βρίσκονται στο φάσμα του αυτισμού, να κατανοήσουν καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο αισθάνονται οι άλλοι και να τα οδηγήσουν στις κατάλληλες συμπεριφορές που ταιριάζουν σε κάθε περίσταση. Οι προτάσεις μπορούν να περιλαμβάνουν τον τρόπο που αισθάνονται οι άλλοι, όπως: « Στην αδερφή μου, αρέσει όταν της λέω Καλημέρα ». Επίσης, περιλαμβάνουν προτάσεις σχετικά με το τι μπορεί να κάνει ένα παιδί, όπως: « Κάθε πρωί θα προσπαθώ να λέω Καλημέρα στην αδερφή μου ». Οι επιπλέον προτάσεις μπορούν να συμβάλλουν στην ενίσχυση και την παρακίνηση για την επιθυμητή συμπεριφορά. « ‘Όταν λέω Καλημέρα στην αδερφή μου, την κάνει χαρούμενη ».

                             

Πώς οι Κοινωνικές Ιστορίες ωφελούν τα παιδιά που ανήκουν στο φάσμα του αυτισμού;

Οι κοινωνικές δεξιότητες αποτελούν σημαντικό κομμάτι στην ανάπτυξη του παιδιού και τα παιδιά που βρίσκονται στο φάσμα του αυτισμού ωφελούνται σε πολύ μεγάλο βαθμό από τις Κοινωνικές Ιστορίες.

  • Τα παιδιά κατανοούν καλύτερα την τήρηση κανόνων και του καθημερινού προγράμματος.
  • Κατανοούν εις βάθος τις αντιλήψεις των άλλων.
  • Οι Κοινωνικές Ιστορίες ενθαρρύνουν τον εντοπισμό σημαντικών στοιχείων σε μία κοινωνική περίσταση.
  • Αναπτύσσουν μεγαλύτερη αυτεπίγνωση.
  • Τα παιδιά κατανοούν πώς επηρεάζει η δική τους συμπεριφορά, τους άλλους.

Οι Κοινωνικές Ιστορίες έχουν σχεδιαστεί ειδικά για να αναδεικνύουν τα δυνατά σημεία των παιδιών που ανήκουν στο φάσμα του αυτισμού και να προσφέρουν θετική ανατροφοδότηση για την επιθυμητή συμπεριφορά.

Η ζωή δεν προσφέρει σενάριο αλλά οι Κοινωνικές Ιστορίες επιτρέπουν στα παιδιά να μάθουν πώς να προσαρμόζονται σε ποικίλες κοινωνικές καταστάσεις με το λιγότερο δυνατό άγχος.

 

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

AngelSense. Why Social Stories are so Important for Children with Autism

 

Παπακωνσταντοπούλου Μαλβίνα

Λογοθεραπεύτρια Κέντρου ΕΠΑΦΗ